Gewricht: Charcotvoet

Onderstaande uitwerking is een aanvulling op de fysiotherapeutische behandeling: de fysiotherapeut geeft aan welke informatie, adviezen en oefeningen voor u van belang zijn.
.
Wat is een ‘charcotvoet’
  • Anatomie
    • Zie google afbeeldingen: charcotvoet. Neem met de fysiotherapeut door welke afbeeldingen voor u relevant zijn.
    • Zie aanvullende informatie 2.6
  • Een charcotvoet is een zeldzame complicatie bij patiënten met diabetes mellitus. Na een klein ongelukje (zwikken of ergens tegen aan stoten) kan spontaan een ontsteking ontstaan in meerdere voetbotjes, waarna het bot wordt aangetast. De voet verliest zijn stevigheid, waardoor de voet doorzakt en er vervormingen kunnen ontstaan.
  • Acute fase: Om de vervormingen tegen te gaan wordt er onderbeengips gegeven voor minimaal 3 maanden. In de beginfase van dit traject wordt het gips ongeveer één keer per week verwisseld. De zwelling van de voet neemt namelijk af waardoor er ruimte in het gips ontstaat. Later vindt de gipswisseling één keer per drie weken plaats. Een charcotvoet ontstaat vaak acuut 
  • Chronische fase: Wanneer de voet voldoende hersteld is, schrijft de revalidatiearts orthopedische maatschoenen voor
  • Snelle herkenning, directe verwijzing en vroege diagnose zijn essentieel voor een goede prognose. 
  • Elke gezwollen, warme en rode voet bij een diabetespatiënt met neuropathie is een charcotvoet totdat het tegendeel is bewezen
  • Kan na 15 jaar diabetes optreden

 Hoe kan een ‘charcotvoet’ ontstaan

  • Complicatie bij diabetes
  • Aanwezigheid van neuropathie
  • Een klein trauma (bv een verzwikking) waardoor een (micro)fractuur of dislocatie van botjes in de voet. Door het verminderde gevoel in de voet (neuropathie) blijft de voet belast worden, waarna een proces van beschadiging, ontsteking, botafbraak, fracturen en vervorming van de botstructuur ontstaat.
  • Neem de oorzaak van uw klachten met de fysiotherapeut door

Welke verschijnselen kunnen optreden bij een ‘charcotvoet’

  • Voet is rood, dik, warm en pijnlijk (in begin weinig pijn ivm neuropathie. Als doorgegaan wordt met belasten ontstaan er beschadigingen!)
  • Neem de verschijnselen die bij u aanwezig zijn met de fysiotherapeut door

Wat zijn mogelijke behandelaars bij een ‘charcotvoet’

  • Fysiotherapeut

    • De eigen fysiotherapeut geeft aan welke informatie, adviezen en oefeningen zinvol zijn, zie verder. Meestal zijn 2-4 behandelingen voldoende. 

      • Eerste behandeling: uitleg klachtenbeeld, informatie over behandelplan en eerste adviezen oefeningen

      • Tweede behandeling: Oefeningen en adviezen doornemen (e.v.t een opname hiervan maken die thuis bekeken kan worden)

      • Derde behandeling: Oefeningen doornemen en kijken of ze goed uitgevoerd worden

      • Vierde behandeling: Enige tijd na behandeling 3: evalueren stand van zaken.

      • Zo nodig nog 2 (of meer) behandelingen plannen. E.e.a is afhankelijk van uitgebreidheid van de klacht, het herstel, het oppakken van adviezen /oefeningen en van de eventueel aanwezige 'bewegingsangst'

  • Huisarts: Doorverwijzen (Bij voorkeur verwijst men de patiënt naar een (multidisciplinaire) voetenpolikliniek met ervaring in de behandeling van een charcotvoet
  • Specialist, orthopeed: diagnose stellen / operatie
  • Gipskamer: aanmeten gips, controle afspraken
  • Podo therapeut of orthopedisch schoenmaker: Minimaal 1 keer in de 3 maanden voetcontrole (maar vaak zal dit vaker zijn, bv om het eelt te laten verwijderen of de schoenen te controleren).
  • Diëtist voor  begeleiding bij overgewicht. 
  • Neem met de fysiotherapeut door welke hulpverleners een aanvulling kunnen zijn op de behandeling
Welke adviezen kunnen zinvol zijn bij een ‘charcotvoet’
  • Tijdens de gipsperiode is het volgende belangrijk
    • Lopen met krukken of rollator of looprekje, zie op deze site 'hulpmiddelen' en kijk bij lopen. Neem met de fysiotherapeut door welk loophulpmiddel voor u geschikt is. Zie filmpje en onderstaande afbeelding van website 'samenbeterthuis.nl.
      • Hqdefault
    • Tijdens het lopen het gips minimaal belasten (om de botopbouw te stimuleren)
    • Voor langere afstanden een rolstoel gebruiken.
    • Been zoveel mogelijk hoog houden (enkel boven de knie, knie boven de heup).
    • Gips droog houden (douchehoezen gebruiken)
    • Iedere dag de tenen controleren op wondjes. Ook aandacht schenken aan de andere been 
    • Bij vragen over het gips contact opnemen met de gipskamer.
  • Na de gipsperiode is het volgende belangrijk
    • Orthopedische schoenen
    • Iedere dag de voeten en tenen controleren op drukplekken en wondjes.
    • Nooit op blote voeten lopen
    • Pedicure met diabetes aantekening voor het knippen van de nagels en het verwijderen van eelt.
    • Een goed passende en beschermende orthopedische schoen is het allerbelangrijkst om wonden te voorkomen. Aangezien de voet bol is aan de onderzijde, zal de druk en het looppatroon altijd anders zijn dan een ‘gewone’ voet en daar zal de schoen in moeten voorzien.
    • Beweeg de voet / enkel als die stijf aanvoelt 
    • Gebruik van een wandelstok (of bij veel klachten elleboogkrukken of een rollator) kan de knie wat ontlasten. Bij gebruik van een stok of elleboogkruk houdt u de stok aan de “gezonde” kant.    
  • Neem met de fysiotherapeut door welke adviezen voor u zinvol zijn         
Welke oefeningen kunnen zinvol zijn bij een ‘charcotvoet’

.

SAM 3813

  • Punten die van belang zijn bij deze klacht  (zie aanvullende informatie 2.10)
    • Volg altijd het protocol van de specialist / de eigen fysiotherapeut
    • Losmaakoefeningen bij pijn en stijfheid
    • Zo nodig rek-, kracht- en stabiliteitsoefeningen (als dat mogelijk is!)

SAM 3942

  • De fysiotherapeut geeft aan welke oefeningen voor u van belang zijn

    1. Websites
      1. Zie ook op deze site: Diabetes / neuropathie / diabetesvoet / hulpmiddelen, kijk bij loophulpmiddelen
    2. Onderbouwing  
      1. Artsen
        1. NHG, huisarts en wetenschap: charcotvoet (2010)
        2. NtvG: 1 t/m 10 van 38 zoekresultaten voor 'charcot voet'
      2. Springer: charcotvoet
      3. The Charcot foot , dr. Jan Rumbaut / diabetes voet kliniek OLV diabetes voet kliniek OLV-ziekenhuis Aalst ziekenhuis Aalst / Congres Nvkvv Oostende 25 Congres Nvkvv Oostende 25-03-09
      4. Google scholar: charcot voet
      5. Anatomie
        1. Ortopod.com, filmpje: enkelgewricht
        2. Anatomy Lyon, filmpjes: onderbeen: achterste compatiment / onderbeen: voorste compartiment / voet: fascia en fat pat / voet: voetspieren / kuitspier / enkelgewricht